2 Temmuz 2016 Cumartesi

GES SAHA KONTRUKSIYONLARINDA KAR YÜKÜNÜN ETKİSİ

               Ülkemiz kuzey yarım kürede bulunduğundan kış mevsimi aralık, ocak, şubat aylarında etkisini göstermektedir. Ülkemizde Doğu Anadolu Bölgesinin yüksek kesimlerinde kar yağışı, karın yerde kalma süresi ve kar kalınlığı fazladır. Ege ve Akdeniz kıyılarında bazı illerimizde ise kar yağdığını neredeyse hiç göremeyiz. İşte bu farklılıklar Güneş Enerji Santrallerinin Saha konstrüksiyonlarının hangi ilde ve rakımda yapılacağına göre fotovoltaik güneş paneli taşıyıcı sisteminin dizaynı konusunda çeşitlilik göstermesine neden olmaktadır.


         Konstrüksiyon dizaynı yapılırken hesapta kullanılacak kar yükü verileri hangi il ve ilçede yapılacak ise orası için Meteoroloji Genel Müdürlüğünden kar kalınlığı bilgileri alınmaktadır. Bu zamana kadarki kar kalınlık durumları dikkate alınarak kar yükü belirlenebilmektedir.

             Elimizde veri yok ise Türk Standardı olan TS 498 (Yapı Elemanlarının Boyutlandırılmasında Alınacak Yüklerin Hesap Değerleri )  Yönetmeliğinden alınan kar yükleri hesaplamalarda kullanılmaktadır.

            Kar yükü seçimi yapılırken ilk önce il ve ilçeye göre hangi kar yükü bölgesinde olduğuna bakılır. Daha sonra GES tesisinin kurulacağı yerin maksimum rakımı dikkate alınarak tablodan kar yükü değeri seçilir.


Örneğin ;
İzmir, Aliağa: I. Bölge Rakım <200m için kar yükü değeri 75kg/m2‘dir.
Kars, Sarıkamış: IV. Bölge Rakım 900m için kar yükü değeri 150 kg /m2‘dir.

             Durumları karşılaştırdığınızda göreceğiniz üzere Sarıkamış için yapılacak hesaplamalarda kullanılacak olan kar yükü değeri Aliağa’ya göre 2 kat daha fazladır. Bu durum fotovoltaik güneş paneli taşıyıcı sisteminde seçilecek olan konstrüksiyonu ve profil kesitlerini etkilemektedir.

            Kar yükü panel taşıyıcı sistemine ilave yük getireceğinden aşıkları ve kirişleri sehim yönünden de zorlamaktadır. Bu durumda aşık ve kiriş elemanları için profillerin akma dayanımlarının kontrolü yapılmalı ve sehim sınırlarının aşılmaması durumu dikkate alınmalıdır.

             Kar yükü GES modülünü (panel taşıyıcı sistemini) sisteme etki eden deprem yükü yönünden de etkilemektedir. Depreme kütle katılım oranı 0.3 olarak kar yükü (Q) katılmaktadır. Bu durumda kar yükü ne kadar fazla ise sisteme etki eden deprem yükü de o oranda artacaktır. Deprem yükünün artması daha çok sistemdeki kolonların ve kirişlerin profil kesitlerinin artmasına neden olacaktır. Ayrıca depremli durumda dikkat edilmesi gereken bir diğer konu ise kolonlarda deprem ötelenme sınırlarının aşılmamasıdır.

             Durumu özetlemek gerekirse kar yükünün artması GES modülü için seçilen konstrüksiyon elemanlarının kesitlerinin büyümesine neden olacaktır. Bu durumda Güneş Enerji Santralinin maliyetinin artmasına neden olacaktır.

Genser Mühendislik
İzmir, 2016


Hiç yorum yok:

Yorum Gönder